Kryminalne fabuły telewizyjne - polski odpowiednik seriali

Kryminalne fabuły telewizyjne - polski odpowiednik seriali
Autor Błażej Kalinowski
Błażej Kalinowski28.09.2023 | 9 min.

Najpopularniejsze produkcje

Polskie seriale kryminalne cieszą się od lat niesłabnącą popularnością wśród widzów. Do najchętniej oglądanych i kultowych produkcji należą między innymi "07 zgłoś się" z Markiem Perepeczko w roli porucznika Borewicza, "Ekstradycja" z Cezarym Żakiem jako komisarzem Kossem czy wreszcie "Kryminalni" z Arturem Żmijewskim w roli aspiranta Malika. Te trzy tytuły na stałe wpisały się już do kanonu polskich seriali kryminalnych.

„07 zgłoś się”

"07 zgłoś się" to absolutny klasyk gatunku, emitowany w latach 1976-1987. Akcja osadzona jest w peerelowskiej rzeczywistości lat 70. i 80. XX wieku. Głównym bohaterem jest porucznik Borewicz, nieustraszony i niepokorny policjant z wydziału śledczego. Marek Perepeczko stworzył niezapomnianą kreację tej postaci. Serial przedstawia świat przestępczy tamtych lat, gangsterów, szpiegów, handlarzy i zabójców. Fabuła opiera się głównie na policyjnych śledztwach Borewicza, który z akcjami kryminalnymi walczy z pasją i determinacją.

„Ekstradycja”

"Ekstradycja" to serial z lat 90., osadzony już w rzeczywistości III RP. Głównym bohaterem jest komisarz Marek Koss, w tej roli Cezary Żak. Koss to policjant z wydziału do walki z przestępczością zorganizowaną, który prowadzi skomplikowane śledztwa i tropi niebezpiecznych przestępców. Akcja serialu toczy się głównie w Warszawie, a fabuła opiera się na gangsterskich porachunkach, porwaniach dla okupu i nielegalnym handlu. Dynamiczna akcja, pościgi samochodowe i strzelaniny - to znaki rozpoznawcze "Ekstradycji".

„Kryminalni”

"Kryminalni" to jeden z najnowszych hitów TVN, emitowany od 2004 roku. Tym razem głównym bohaterem jest aspirant sztabowy Witold Malik, w tej roli Artur Żmijewski. Serial pokazuje pracę policjantów z elitarnej jednostki specjalnej, którzy rozpracowują najgroźniejszych przestępców. Malik to twardziel o złotym sercu, który razem ze swoim zespołem tropi seryjnych morderców, porywaczy, handlarzy narkotyków i inne niebezpieczne grupy przestępcze. Fabuła jest wciągająca i pełna zwrotów akcji.

Główne tematy i motywy

Śledztwa policyjne

Kluczowym motywem polskich seriali kryminalnych są policyjne śledztwa. Widzowie śledzą krok po kroku pracę operacyjną policjantów, zbieranie dowodów, tropienie poszlak, przesłuchania świadków i podejrzanych. Śledczy wykorzystują swoją wiedzę, doświadczenie i instynkt, aby rozwikłać zagadki kryminalne. Często pracują pod presją czasu, aby powstrzymać niebezpiecznych przestępców. Śledztwa bywają mroczne, tajemnicze i pełne zwrotów akcji. To trzyma widzów w napięciu i budzi emocje.

Przestępczość zorganizowana

Kolejnym stałym motywem jest przestępczość zorganizowana - gangi, mafie, grupy przemytnicze. Policjanci walczą z bossami półświatka, handlarzami narkotyków, broni, ludźmi. Przestępcy działają konspiracyjnie, mają rozległe wpływy w policji i polityce. Śledczy muszą się mierzyć nie tylko z przemyślnymi knowaniami bandytów, ale też korupcją i zastraszaniem świadków. Walka z mafią nie jest łatwa, ale bohaterowie się nie poddają.

Psychologia zbrodni

Niektóre seriale, np. "True Detective", sięgają głębiej w psychologię zbrodni. Próbują odpowiedzieć na pytanie, co kieruje seryjnymi mordercami i psychopatami. Jakie traumy z dzieciństwa, urazy czy uwarunkowania sprawiają, że ludzie stają się bestiami? Czy da się wcześniej rozpoznać i powstrzymać takie jednostki? Te wątki psychologiczne wciągają widzów i skłaniają do przemyśleń na temat ludzkiej natury.

Specyfika polskich seriali kryminalnych

Realizm i autentyczność

Polskie seriale kryminalne odznaczają się dużym realizmem i autentycznością. Filmowane są w prawdziwych plenerach - na ulicach polskich miast, a nie w studiu. Dzięki temu oddają klimat i specyfikę danego miejsca i czasu. Postacie policjantów są przedstawiane bardzo realistycznie, bez idealizacji. Widzowie doceniają ten realizm, który pozwala im wczuć się w fabułę. Seriale oddają prawdziwy, niełatwy świat walki z przestępczością.

Wątki społeczne

Polskie seriale kryminalne często poruszają problemy społeczne - przemoc domową, bezrobocie, wykluczenie, patologie. Ukazują trudne losy zwykłych ludzi, ofiar i sprawców przestępstw. Dzięki temu fabuła nabiera głębi, a widzowie mogą lepiej zrozumieć tło przestępczości i motywacje bohaterów. Nie brakuje też odniesień do aktualnych wydarzeń politycznych i gospodarczych.

Lokalny koloryt

Seriale osadzone są w konkretnych realiach Polski, co nadaje im swojskości i lokalnego kolorytu. Słychać gwary i dialekty, pojawiają się odniesienia do polskiej kultury, historii i tradycji. Dzięki temu brzmią bardziej autentycznie niż amerykańskie odpowiedniki i trafiają do polskiego widza, który odnajduje w nich rodzime realia.

Aktorzy wcielający się w role policjantów

Kryminalne fabuły telewizyjne - polski odpowiednik seriali

Marek Perepeczko jako por. Borewicz

Marek Perepeczko jako porucznik Borewicz z "07 zgłoś się" stworzył jedną z najbardziej kultowych postaci w historii polskich seriali. Jego kreacja charakteryzowała się ogromnym magnetyzmem i charyzmą. Borewicz był twardym gliną ze stali, nieustraszonym i zdecydowanym, ale także wrażliwym na ludzką krzywdę. Perepeczko wniósł w tę rolę prawdziwy temperament i zaangażowanie. Do dziś jest utożsamiany z postacią Borewicza.

Cezary Żak jako kom. Koss

Cezary Żak w serialu "Ekstradycja" wcielił się w postać komisarza Marka Kossa. Stworzył wiarygodny i przekonujący portret policjanta z jednostki antymafijnej. Koss to cyniczny i zgorzkniały glina starej daty, oschły i małomówny, ale oddany swojej pracy. Żak zagrał go z dużym realizmem, bez cienia przesady. Jego kreacja na trwałe zapisała się w historii polskich produkcji policyjnych.

Artur Żmijewski jako asp. Malik

Artur Żmijewski w serialu "Kryminalni" wcielił się w postać aspiranta sztabowego Witolda Malika, dowódcy elitarnej jednostki policji. Jego bohater to typowy "twardy glina" - odważny, zdecydowany i zdolny do poświęceń w imię wyższego dobra. Żmijewski stworzył w tej roli niezwykle autentyczną i wiarygodną postać, z którą widzowie mogli się utożsamiać i kibicować jej w walce z przestępcami.

Porównanie z zagranicznymi produkcjami

Styl i tempo akcji

Polskie seriale policyjne są bardziej stonowane pod względem stylu i tempa akcji niż amerykańskie odpowiedniki. Nie ma w nich tak dynamicznych pościgów, strzelanin i efektownych scen. Skupiają się raczej na psychologicznym portrecie postaci, policyjnej procedurze i śledztwie. Nie jest to jednak regułą - niektóre nowsze seriale ("Belfer") zbliżają się pod tym względem do zachodnich produkcji.

Poziom produkcji

Ze względu na niższe budżety polskie seriale kryminalne nie dorównują hollywoodzkim pod względem poziomu produkcji i efektów specjalnych. Mają skromniejsze plany filmowe, mniej efektowne pościgi i strzelaniny. Rekompensują to jednak autentycznością i klimatem oraz dobrą grą aktorów. Coraz częściej też korzystają z nowoczesnych technik filmowych.

Popularność i oglądalność

Mimo mniejszej rozpoznawalności na świecie, polskie seriale kryminalne cieszą się dużą popularnością i oglądalnością w kraju, zwłaszcza wśród starszych widzów. Mają swoich wiernych fanów, którzy kochają rodzimy klimat, aktorów i fabuły osadzone w polskiej rzeczywistości. Niektóre zyskują też uznanie za granicą, np. "Belfer" czy "Wataha".

Przyszłość polskich seriali kryminalnych

Nowe projekty i kontynuacje

W ostatnich latach powstaje coraz więcej nowych, ambitnych seriali kryminalnych, jak "Belfer", "Klangor" czy "Kruk". Konkurują one z zagranicznymi produkcjami pod względem jakości zdjęć i fabuły. Często są też kontynuacjami znanych tytułów, np. "Kryminalni: serial policyjny" czy "Ekstradycja 2". Świadczy to o niesłabnącej popularności tego gatunku w Polsce.

Współpraca z platformami streamingowymi

Coraz więcej polskich seriali kryminalnych powstaje we współpracy z platformami streamingowymi, takimi jak Netflix, HBO czy CANAL+. Daje im to większe możliwości produkcyjne i szerszą widownię. Przykładem jest serial "W głębi lasu" z produkcji CANAL+, który zebrał dobre recenzje. Takie projekty podnoszą jakość i rangę polskich produkcji.

Szanse na międzynarodowy sukces

Dzięki współpracy ze streamerami i wyższej jakości produkcji polskie seriale kryminalne mają coraz większe szanse zaistnieć także za granicą. Dobrym przykładem jest wspomniany "Belfer", który zdobył popularność m.in. w USA i Wielkiej Brytanii. Twórcy dochowują światowych standardów, a jednocześnie zachowują lokalny koloryt. Być może któryś z rodzimych tytułów powtórzy sukces "Domu z papieru".

Podsumowanie

Polskie seriale kryminalne mają długą i bogatą tradycję sięgającą jeszcze czasów PRL. Produkcje takie jak "07 zgłoś się", "Ekstradycja" czy "Kryminalni" na stałe wpisały się do kanonu rodzimej kinematografii. Łączą w sobie realizm, autentyzm i lokalny koloryt z wciągającą fabułą opartą na policyjnych śledztwach i walce z przestępczością zorganizowaną. Aktorzy tacy jak Marek Perepeczko, Cezary Żak czy Artur Żmijewski stworzyli niezapomniane kreacje twardych, ale wrażliwych gliniarzy. Dziś seriale kryminalne przeżywają renesans dzięki współpracy z platformami streamingowymi i rosnącym budżetom. Być może któraś z rodzimych produkcji powtórzy światowy sukces "Domu z papieru" i na trwałe wpisze się do kanonu światowego kina gatunkowego.

Najczęstsze pytania

Do najpopularniejszych polskich seriali kryminalnych należą: "07 zgłoś się", "Ekstradycja", "Kryminalni", "Pitbull", "Belfer" i "Wataha". Zdobyły uznanie widzów i na stałe wpisały się do klasyki gatunku.

Główne motywy to policyjne śledztwa, walka z przestępczością zorganizowaną, psychologia i motywacje przestępców. Pojawiają się też wątki społeczne i odniesienia do polskiej historii.

Polskie seriale wyróżniają się większym realizmem, autentyzmem, lokalnym klimatem i odniesieniami do polskiej rzeczywistości. Często też skupiają się mocniej na fabule i psychologii postaci niż na efektownej akcji.

Prognozy są optymistyczne. Dzięki coraz większym budżetom i produkcji przy współpracy ze streamerami rośnie jakość seriali. Mają one szansę zaistnieć także na arenie międzynarodowej.

Warto sięgnąć zarówno po klasykę gatunku jak "07 zgłoś się", "Ekstradycja" czy "Kryminalni", jak i nowsze produkcje - "Belfra", "Watahę", "Klangor" czy "W głębi lasu". Każdy znajdzie serial idealny dla siebie.

5 Podobnych Artykułów

  1. Wpływ filmów na społeczeństwo: Jak kino kształtuje naszą kulturę i percepcję rzeczywistości?
  2. Star Wars Komiks: Co nowego w przygodach w świecie Gwiezdnych Wojen?
  3. Gate manga: Co czeka za bramą do innej rzeczywistości?
  4. Break Point - serial godny uwagi? Przeczytaj moją recenzję
  5. Siostrzeństwo Świętej Sauny już w kinach! Przeczytaj moją recenzję
tagTagi
shareUdostępnij artykuł
Autor Błażej Kalinowski
Błażej Kalinowski

Jestem pasjonatem filmów i seriali, który z wdziękiem rozkłada na czynniki pierwsze kinowe arcydzieła. W kręgu rodziny czerpię inspirację do odkrywania natury i kultury.

Oceń artykuł
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

Komentarze(0)

email
email

Polecane artykuły